Կարուսել

Ոչ վե՛րջ կա, ոչ ըսկի՛զբ այս երգում

Նիլ Գեյմանի «Աստղափոշին»

on July 19, 2014

Դատելով ամեն ինչից՝ Նիլ Գեյմանի գործերին պիտի որ վաղուց ծանոթ լինեի ու ոչ թե ուղղակի ծանոթ, այլ պիտի որ իմ սիրած գրողներից լիներ. նախ, խելքս գնում է ժամանակակից անգլալեզու գրականության համար: Հետո, ֆենթըզի էլ եմ շատ սիրում: Դրան ավելացնենք, որ Գեյմանը Թորի Էյմոսի մտերիմ ընկերներից է, ու ծանոթացել են հենց ստեղծագործական հողի վրա ու շարունակաբար ներշնչել միմյանց: Էլ չասեմ, որ մի գեղեցիկ օր էլ փոստով Sandman-ի հատորներից մեկն եմ նվեր ստացել (չնայած պիտի ասեմ, որ կոմիքսների սիրահար չեմ), բայց էդպես էլ երբեք չեմ կարդացել:

Գեյմանից առաջին գիրքը կարդացել եմ անցյալ տարի, այն էլ ոչ իմ նախաձեռնությամբ. Գուդրիդսի հայկական խմբում քվեարկության արդյունքում ընտրվել է «Նրբանցքի ծայրի օվկիանոսը»: Շատ տպավորված չէի: Բայց հետո պիտի նորից Գեյմանին վերադառնայի՝ հայտնաբերելով, որ շատ կոնկրետ «Աստղափոշի» վիպակի կերպարներից մեկը Թորի Էյմոսն է:

«Աստղափոշին» ինձ շատ ավելի դուր եկավ. համենայնդեպս, ի տարբերություն «Օվկիանոսի», շատ ավելի բնական ընթացքով ու ընթերցողների կոնկրետ թիրախով գիրք էր: Թեթև ընթերցվող, մաքուր ֆենթըզի լիքը ծանոթ դիցաբանական տարրերով: Առյուծի ու միաեղջյուրի հատվածը շատ կենդանի էր նկարագրված: Հիշատակվում է նաև Պանը: Փորձեցի հասկանալ, թե թագավորի տղաներն ու աղջիկը որտեղից էին վերցված, բայց բացի նրանից, որ լատիներեն թվականների անուններ էին կրում, ուրիշ բան չկարողացա պարզել:

Ու գրքում ամեն ինչը շատ սիրուն էր. թե՛ ընկած աստղը, թե՛ փերիների աշխարհի նկարագրությունները, թե՛ ամպերին նստելը: Գեյմանն էլ էնքան լավ էր նկարագրել, որ էդ բոլորն աչքիդ առաջ էր գալիս, ուզում էիր մի էդպիսի աշխարհում հայտնվել:

Ու չնայած ժանրին, Գեյմանը երբեմն ընթերցողին հետ էր բերում իրական աշխարհ: Օրինակ, ամենավերջում գրում է, որ հերոսները հավերժ միասին չապրեցին, որովհետև ոչ ոք հավերժ չի ապրում: Իսկ վերջաբանն ամեն ինչով չէ, որ խիստ ենթարկվում է հեքիաթի կանոններին:

Նախորդ գրքում էլ էի նկատել, այստեղ էլ աչքիցս չվրիպեց, որ Գեյմանի տեքստերում ֆեմինիստական տարրեր կան: Բայց «Աստղափոշում» դա ավելի նուրբ է, միայն տեղ-տեղ է հայտնվում:

Թորիի կերպարից մի քիչ հիասթափվեցի. ես սպասում էի, որ ոնց էլ չլինի, կճանաչեմ նրան, բայց եթե նախապես չիմանայի, որ խոսող ծառն ինքն է, գլխի չէի ընկնի:

Վերջում շնորհակալություններն էլ կարդացի: Հիշատակվում էր մի մարդ, որը հավատում էր, որ հեքիաթները մեծերի համար էլ են: Հաստատ համաձայն եմ: Նույնիսկ կասեի՝ հենց մեծերի համար են: Մեկ էլ Թորիի անունը կար. գրքի առաջին գլուխը նրա տանն էր գրել՝ փոխարենը խոստանալով, որ Թորիին ծառ կսարքի:

Բայց երևի ամեն դեպքում պետք է չալարել ու հաջորդը «Ամերիկյան աստվածները կարդալ»:

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: